Δευτέρα 6 Ιουλίου 2026

Θάλασσα: Ο λαγοκέφαλος ως δείκτης (μη) υγείας των οικοσυστημάτων

Το φετινό καλοκαίρι ο λαγοκέφαλος μπήκε στη ζωή μας και στις συζητήσεις στις παρέες. Ένα εισβολικό είδος που ήρθε στη Μεσόγειο από τη θερμή Ερυθρά θάλασσα και που με τα πανίσχυρα σαγόνια του όχι μόνο καταστρέφει τις ψαριές των αλιέων αλλά δίνει την ευκαιρία για τη λεοπτικά ρεπορτάζ τύπου «σαγόνια του καρχαρία»!

Το πιο σημαντικό όμως, το οποίο δεν συζητείται, είναι πως η μαζική παρουσία του λαγοκέφαλου, όπως και άλλων ειδών που αναπτύχθηκαν στη Μεσόγειο λόγω κλιματικής αλλαγής κι ανόδου της θερμοκρασίας των υδάτων (όπως το λεοντόψαρο), αποτελεί δείκτη της υγείας της θάλασσας, η οποία έχει πληγεί βαθιά. Γι' αυτό και ο λαγοκέφαλος αναπαράγεται ανεξέλεγκτα. Η ρύπανση των θαλασσών, η καταστροφική υπεραλίευση, η διάλυση των οικοσυστημάτων δημιουργούν τις συνθήκες για την ανάπτυξη του λαγοκέφαλου και άλλων χωροκατακτητικών ειδών. «Η αποτελεσματική προστασία της αναπαραγωγής των ψαριών αποτελεί προϋπόθεση για την ανάκαμψη των ιχθυοπληθυσμών και την αποκατάσταση υγιών θαλάσσιων οικοσυστημάτων, τα οποία έχουν τη φυσική ικανότητα να αυτορυθμίζονται και να περιορίζουν τις πληθυσμιακές εξάρσεις εισβολικών ειδών, μεδουσών και άλλων θαλάσσιων οργανισμών», σημειώνει εύστοχα το Ινστιτούτο Θαλάσσιας Προστασίας «Αρχιπέλαγος».

Το «Αρχιπέλαγος» τονίζει πως «ο λαγοκέφαλος δεν αποτελεί είδος επιθετικό προς τον άνθρωπο και δεν είναι τοξικός, παρά μόνο εάν καταναλωθεί», ενώ «πίσω από τα όποια περιστατικά δαγκώματος συνήθως εντοπίζεται κάποια ανθρωπογενής αιτία». Οι μεγάλοι πληθυσμοί λαγοκέφαλου πλήττουν κυρίως την αλιεία και τα θαλάσσια οικοσυστήματα. Τα μέτρα επιδότησης της αλίευσης του λαγοκέφαλου περισσότερο λειτουργούν ως στήριξη των ψαράδων, αλλά δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τη ραγδαία αύξηση των πληθυσμών του. Κάτι τέτοιο μπορεί να γίνει μόνο σε υγιή και πλούσια σε βιοποικιλότητα θαλάσσια οικοσυστήματα, με ύπαρξη επαρκών πληθυσμών ειδών που λειτουργούν ως φυσικοί θηρευτές, όπως το ψάρι Κυνηγός, η ζαργάνα και άλλα είδη.

Γιάννης Ελαφρός για την εφημερίδα ΠΡΙΝ του Σαββατοκύριακου 5 και 6 Ιουλίου 2026

Δεν υπάρχουν σχόλια: